Ev yapımı optik reçine

Kömür katranı (kara sakız) çam katranı, balmumu ve terebentini değişik oranlarda karıştırıp eriterek optik reçine (polishing picth) yapım denemelerinde aşağıdaki koşulları sağlamayı hedefledim;

• Yurt dışından satın alınmasına gerek olmayan ve çevremizde kolayca bulunabilecek bilinen ve ucuz maddeleri kullanmak,

• Optik yüzeyde bölgelenme, mikro kabalık ve diğer sorunlara yol açmayacak, ticari eşdeğerleri kadar kaliteli bir yüzey hazırlamaya olanak veren bir madde elde etmek,

• Kalıplara dökülmesi, kalıplardan çıkartılması ve kesilerek uygulanması kolay bir malzeme elde etmek (eğer kalıp yöntemiyle yapılacaksa)
  

• Yavaş ve kontrollü şekilde deforme olarak içbükey ayna eğrisine uyacak kadar akışkan, ama buna karşın, üzerine açılan kanallar çabucak (örneğin 2 saat boyunca) kapanmayacak kadar da dayanıklı bir karışım hazırlayabilmek,

• Farklı çalışma sıcaklıkları için katkı maddelerinin orantılarını değiştirerek sertliği değişen bir madde için bir formül elde etmek,

Bu denemeleri yaptığım yaz aylarındaki hava sıcaklığı çoğunlukla 30 derecenin üzerinde olduğu için çoğu denemede elde ettiğim örnekler de oldukça yumuşak oldu. Denemeleri kışın yapsaydım, büyük olasılıkla çok daha katı ve daha az sünek olan örnekler elde edecektim. Zaten yurt dışında satılan hazır optik reçinelerde de bu göz önüne alınmış ve oldukça sert (örneğin Gugolz 73) ile yumuşak (Gugolz 55) arasında değişen çok sayıda farklı karışım hazırlanmış. Cilalamanın yapıldığı yerin iklim / sıcaklık koşullarınaa göre bunlardan uygun olanını seçmek gerekiyor.


Fotograf 1 – Optik reçine döküm çalışmaları
Denemeler sonunda vardığım sonuçları şu şekilde özetleyebilirim;

• 100 gr kömür katranı, 5 gram çam katranı, 2 gram balmumu ve 1 gr terebentin’den hazırladığım karışım ile kullanılabilir bir optik reçine yapılabiliyor.

• Karışım içindeki çam katranı, balmumu ve terebentin azaltılarak ya da karışım kaynatılıp içindeki uçucu maddeler gittikten sonra sertliği arttırılabiliyor,

• Ana madde olarak kömür katranı yerine kolofan ve çam katranı yerine de sadece balmumu ve terebentin kullanılarak da bir karışım elde etmek mümkün. Bu karışım genel olarak daha kırılgan ve sert dolayısıyla yaz sıcakları için bir miktar daha uygun olabilir,

• Optik reçinenin sertliği ve akışkanlığı, yapılacak karışımın önemli bir parametresi. Genel olarak sert optik reçinelerle çalışırken, yüzey daha hızlı aşınıyor ama bunların yüzeye uydurulması daha güç. Buna karşılık yumuşak reçineler ise, yüzeye çok daha kolay uyuyorlar ama lap yüzeyindeki kanallar daha çabuk kapanıyor ve bu sebeple daha sık kanalların yeniden açılmasını gerektiriyorlar. Ayrıca yumuşak optik reçinelerde TDE (aşağı dönük kenar) tehlikesine daha fazla dikkat etmek gerekiyor.

• Yeterince zamanı ve merakı olan amatör teleskop yapımcıları, kendi optik reçinelerinde daha farklı karışımlar deneyerek sonuç alınıp alınmadığını kolaylıkla deneyebilirler. Ticari optik reçinelerin de birbirlerine hiç benzemeyen formulleri olduğunu biliyoruz.

Sonuç
Eğer yurt dışından optik reçine getirmek yerine kolaylıkla bulabileceğiniz hammaddeleri kullanarak kendiniz yapmak istiyorsanız, bunun olabileceğini düşünüyorum. Tabii orjinal, ticari olarak satılan optik reçine ile bir cilalama lapı yapmak da çok kolay bir iş olmadığından birkaç başarısız deneme yapma ihtimaliniz her zaman var! Ama tecrübe kazandıkça örneğin aşağıdaki fotografta görülen 15 cm’lik cilalama lapının yapılması tek bir denemede ve 3 saat gibi oldukça kısa bir zamanda olabiliyor.

Fotograf 2 – 15 cm çapında bir cilalama lapı